среда, 6 сентября 2017 г.

Сюрис на гожыс

     Быттьӧ и элясим кӧдзыд гожӧм вылӧ, но миянлы, Нестеров котырлы, сюри на гожыс.
     Максим пиӧй коми кывйысь олимпиада бура гижысьяс лыдын ветліс саридз вылӧ, "Черономорская зорька" лагерӧ. Ыджыд аттьӧ унаысь ас кежысь шуи енбиа аньлы Раиса Васильевна Шаховалы. Буретш сылӧн вӧлі мӧвпыс котыртны тайӧ уджсӧ, неминучаыд суис челядьӧс ыстытӧдз на. Югыдін да шоныдін шань мортлы.
     Анна баб-дедыскӧд тшӧтш шутёвтліс купайтчыны шоныд гыяс вылӧ. Сійӧ миян визув да, инас абу ӧшйылӧма. Мойвиӧма весиг дельфинарийын сэтчӧс дельфинъясӧс велӧдны сьывны - ӧтнасӧс корӧмаӧсь сцена вылас, тшӧктӧмаӧсь мыйсюрӧ петкӧдлыны, а ваын олысьясыд кывзысьӧмаӧсь. Радыс... Гач тырыс))
     Мишук, дерт, ичӧт на да, бать-мамыскӧд ноксис град йӧрын, отсасис сэтӧр вотны, ёг весавны. А ми некымынысь вӧрӧ удитім шутёвтлыны гожӧмнас, удж костын. Мырпомла да тшакла, ичӧтика чӧд вотыштім и. Ӧтчыдсӧ тшакысла ветлігас гӧрд гобджык сюрис. А мӧдысьсӧ - ельдӧгыс вӧлі кисьтӧма. Та мындасӧ нэмӧн на эг аддзыв. Ваын куйлӧны, регыд солассясны. Тӧв кежлӧ номсасянтор лоас. Сола ӧгуреч да компотъяс дасьті жӧ нин. 
     Со тадз и олам. И уджыс, и шойччӧгыс тырмӧ!)

вторник, 25 июля 2017 г.

Шойччӧм

     Со и помасис гожся шойччӧм. Тайӧ комын луннас сымда лои вӧчӧма, сымдалаӧ ветлӧма. Кор и удитсьӧма?
     Отпускӧ петан лунӧ мӧді Удораӧ "Коми книга" гаж вылӧ. Удора вочааліс зэв шоныда. Гаж лӧсьӧдысьясӧн ставыс вӧлі мӧвпыштӧма лючкиа, артыштӧмаӧсь быд минут. Вочаалісны поезднымӧс, овмӧдісны гостиницаӧ, а водз асывсяньыс нин заводитчис гаж костса удж. Медводз котыртчис гӧгрӧс пызан, кӧн сёрнитім вӧр-ва видзӧм да лов видзӧм йылысь. Сёрниӧ пырӧдчисны вӧр-ва дӧзьӧритысьяс, гижысьяс, журналистъяс, удораса администрацияӧ пырысьяс, сиктса олысьяс. Лои шуӧма во чӧжӧн пӧртны олӧмӧ вӧр-ва видзӧмлы сиӧм уна уджтас.
     Гӧгрӧс пызан бӧрын пансисны челядькӧд да гырысь войтыркӧд аддзысьлӧмъяс. Гижысьяс да журнал-газет дасьтысьяс юксисны олӧм вылӧ видзӧдласнас, лыддисны кывбур-висьтъяс, гажӧдісны челядьӧс, ошкисны гижан уджӧ пырӧдчысьясӧс. Аддзысьлӧмыс артмис зэв кыпыд. Та бӧрын воссисны ывласа площадкаяс, кӧн вӧлі позьӧ ньӧбны керка да асьтӧ мичмӧдантор, нуръясьыштны, вӧчны мыйкӧ ас киӧн. Торъя площадкаяс вӧлі сиӧма гижысьяслы да журналистъяслы. Сиктса йӧз матыстчылісны сёрнитны, кывзыны кывбуръяс, босьтны кырымпас. Сэн жӧ матын мичаа сьылісны да йӧктісны сиктса коллективъяс. Эз бара-й кынмыны ёсь тӧв улын, ёна и песісны ки да кок сцена вылын. Медыджыд петкӧдчӧмыс виччысис йӧзӧс Междуреченск клубын. Зэв жӧ и гажа вӧлі! Ӧти-кӧ, ачыс клубыс сэтшӧм, мый карса театръяслы позьӧ вежӧгтыны: ыджыд, бур апааратураа, став артистыслы тырмымӧн микрофона, сцена ӧтар-мӧдар бокас меститӧм паськыд экрана. Мӧд-кӧ, ставыс гартчис коми гижӧдъяс гӧгӧр. Удораса уна сикт-грездысь коллективъяс дасьтӧмаӧсь гижысь-юбиляръяслӧн висьт-повесьт юкӧнъясысь петкӧдчӧмъяс. Меным медъёна воис сьӧлӧм вылӧ Владимир Тиминлӧн "Эжва перымса зонкаысь" да Елена Афанасьевалӧн "Дуда платтьӧаысь" юкӧнъяс. Гырысь гижысьяс да том поэтъяс тшӧтш лыддим кывбуръяс, режиссёрыс вӧчис збыльвыйӧ мичаӧн тайӧ лыддьӧмсӧ. А став концерт йывсьыс позьӧ шуны - ме некор на эг аддзыв татшӧм бур петкӧдчӧмсӧ!!!
     Удораысь бур сьӧлӧмӧн воӧм бӧрын, дача йӧрын ноксьыштӧм бӧрын, мӧдім сиктӧ, бать-мам керкаӧ. Юль медводдза лунӧ ми ӧти классын велӧдчысьяскӧд котыртім дас вит вося аддзысьлӧм. Ноксьыны бура дыр ковмис, мед чукӧртны ставнымӧс, индавны, коді мый ньӧбас. Шуим чукӧрчтыны асывнас, но аслам и сёрмыссис. Сы лунӧ буретш сдайті экзамен шопералӧм вылӧ. Квайтӧдысь!!! Ог нин вӧлі кӧсйы мунны, мед ёна не сёрмыны ёртъяс дорӧ, да и полі, мися, бара оз артмы, но верӧсӧс кывзыси да муні. И артмис ӧд! Бур сьӧлӧмӧн сэсся мӧді Ыджыдвиддзӧ. Ёна нин виччысьӧмаӧсь. Но гажӧдчыны удитім на. Сералім-ворсім бурпӧт.
     Турун пуктытӧдз сэсся шуим ветлыны бать чужанінӧ, Спаспорубӧ, Нина баб ордӧ. Эгӧ ёна дыр кежлӧ, но удитім ветлыны дед да дядьяс гу вылӧ, отсавны баблы идравны керка, мудйыны картупель му, пывсьыны. Бӧрсӧ мунігӧн баб шогпырысь век сералӧ: истӧг тувла пӧ сӧмын бара волінныд. Дырсӧ некор оз артмыв овны: то мам, то верӧс, то ачым уджалам. Но дона мортӧс видлыны вонас кыкысь-куимысь век ветлам. Пӧрысьмӧма нин бабуш. Дыр на ов, мусаӧй!
     А сэсся и турун пуктан кад воис. Мам кӧзаястӧ видзӧ да, бура уна турун лоӧ вӧдитны. Турун пуктӧм костас верӧскӧд кыкысь ва вылӧ лэччылім чери кыйны. Ме медводдзаысь ботанаси. Ок и мича ва вылад, торйӧн нин пыж вылын мунігӧн. Сиктад и кольччи эськӧ овны. Чериыд шедіс да, нимкодьӧй!
     Син лапнитны эг удит, воис поездӧ пуксян кад. Петыркарӧ шуим ветлыны ыджыд котырӧн: мам, чойяс, челядь. Карса патераӧ да дача вылӧ мунӧмсорӧн и лои пыравлыны, ӧттор-мӧдтор вӧчыштны - сэсся туйӧ. Медводдзаысь та выйӧдзсӧ сёрмыссис. Ковмис Аннакӧд Эжваын пуксьыны поезд вылас. Ӧстальнӧйыс воисны водзджык, а ми машинасӧ вывті сёрӧн корим. Петыркарын олім воча чой ордын, лунтыръясӧн карӧд шӧйтім, ёнджыкасӧ, дерт, челядьӧс новлӧдлім-гажӧдім. Аня-Максимлы медъёна кажитчис уджавны да нажӧвитны сьӧм "челядь карын", а Мишуклы - видзӧдны, кыдз ветлӧ поезд-машина "ичӧт канмуын". Ыджыд карад эг жӧ дыр олӧй, отпускӧй помасян выйын нин вӧлі да.
     Шойччан лунӧ нин шойччӧмӧй помасис. Поезд бӧрын удиті кӧртавлыны дача вылын ӧгуреч, выльлунсянь нин удж вылын. А кӧсъя на шойччыны водзӧ!!! Со тадз. Эг на пӧт))

воскресенье, 11 июня 2017 г.

Лыддьӧ Аннуш

Анна Нестерова лыддьӧ Геннадий Юшковлысь кывбур. Видзӧдам)

суббота, 10 июня 2017 г.

Лыддьӧ Максим

   Максим Нестеров лыддьӧ Алёна Старцевалысь "Кевмӧм" челядьлы кывбур. Аслыс жӧ и сиӧма вӧлі))

понедельник, 29 мая 2017 г.

Мужичӧйяс

     Удж серти лоӧ тшӧкыда паныдасьлыны выль йӧзкӧд. Сёрнитігӧн казялан, мый ставӧн аслыспӧлӧсӧсь. Мужичӧйяс тшӧтш. Талун видзааси на пиысь кыкӧнкӧд. Казялі - кыкнанныс зэв торъялӧны кызвын тӧдсаысь. Но тайӧ и бур! Кыдз ачымӧс казьтыла, мен век кажитчис сёрнитны-вочаасьны аслыспӧлӧс ӧбичаа йӧзкӧд. Найӧс тшӧтш менам "тӧрӧканъяс" дінӧ кыскӧ...
     Медводдзаыс олӧм чӧжыс уджалӧ кабалаясӧн. Месянь сылы удж серти колӧны вӧлі документъяс да фотографияяс. Звӧнитчис, позьӧ-ӧ волыны, тӧлысьӧн водз. Позьӧ, дерт, мися, кӧть кор. Тӧлысь чӧжнас куимысьтӧ стӧча звӧнитліс бара. Локтӧй-локтӧй, шуа телепонас. Ачым мӧвпала, кутшӧмкӧ, дерт, кывкутана морт, сы мындаысь кӧ шыӧдчӧ. Талунъя лун кежлӧ шуим аддзысьлыны. Асывнас, дерт, бара звӧнитліс)). И со пырӧ костюма, пальтоа, шӧр тушаа, кыз ӧчкиа морт. Юасьӧ, кытчӧ позьӧ пӧрччысьны. Ме ачым век мунігкості уджӧс вӧча да, татшӧмторйыд дивӧӧн чайтсис. Код кӧсйӧ пӧрччысьны, миян лыддьысянінын медводз судтаас эм пӧрччысянін. Нӧшта и 10 минут кежлад кор пыран, он ёна лӧсьӧдчы. Но ме петкӧдлі пӧрччысян шкап, пуксьӧді воӧм гӧсьттӧ тыр-бура улӧс вылӧ ас дорӧ. Зэв тэрыба и стӧча висьтасьӧ, мый сылы месянь колӧ. Инда, кысь мый босьтны компьютерам. Файлыслӧн нимыс эз ёна во сьӧлӧм вылас, ме пӧ вежа нимсӧ, вежӧй, мися, вежӧй. Содтӧд мыйсюрӧ корӧ. Ме быттьӧ и кывза сійӧс зэв лабутнӧя, ставсӧ петкӧдла, мый корас, но век жӧ ас пытшкам нюмъяла. Аслас важӧнкодь нин новлан костюмнас, кодӧ пыдіӧ йиджӧма кабала дукыс, том ань дорын пукалігӧн неуна яндысьӧмнас, кыз ӧчки саяс меным тыдаліс Николай Гогольлӧн Акакий Акакиевич Башмачкин. Сэтшӧм жӧ быттьӧ ӧтка, быдлунъя ӧтсяма уджнас тырӧм, олӧмас радлунсӧ кыйны кужтӧм морт. Сы кадӧ "Зиль-зёль" жырйын тшук лыддьысисны-ворсісны бура уна ныв-зон. Чайта, налӧн гигзьӧмыс-радлӧмыс да менам шмонитӧмӧй козьналісны сылӧн лолысны неуна шоныдсӧ. Меным тайӧ аддзысьлӧмыс тшӧтш вайис нимкодьлун.
     Мӧд мужичӧйыс дзик торъяліс медводдзасьыс. Ӧти-кӧ, сійӧ тырвыйӧ олӧ талунӧн, ми ёртасям-гижасям ӧтуввезйын. Сыкӧд ми дасьтам уджтас, та вӧсна шуим аддзысьлыны да сёрнитны, кыдз-мый кутам уджавны. Тайӧ гӧсьтыс вӧлі ичӧт тушаа, зэв омӧль, тшӧтш ӧчкиа. Пасьтасьӧма ӧнія ногӧн жӧ: вӧсни курткаа да джинсы гача. Пӧрччысьны эз вӧзйысь, кӧть и час джын кежлӧ буретш воис. Мужичӧйлӧн вӧлі уна мӧвп, уна сёрни. Ме ёнджыка кывзі, юаси. Ас вылас сійӧ уна босьтӧ, отсасьӧ уналы. Кыдз выныс тырмӧ? Ог тӧд. Кор тай унатор вӧчан, уна и удитан. Крепыд тшай пӧ юа да, сы вӧсна пӧ, гашкӧ, вынӧй тырмӧ. Кокньыд вӧлі сёрнитны аслас уджӧ да йӧз дінӧ радейтчӧм морткӧд. Аслад выныд быттьӧ содӧ. Сёрнитігӧн унаысь серӧктлім. Гӧсьт, кыдз мен кажитчис, абу ёна велалӧма радлыны, кыдзкӧ быттьӧ яндысигмоз серӧктіс, но век жӧ тыдаліс сылӧн олӧмнас нимкодясьӧмыс. Мунӧм бӧрас тайӧ нимкодьлуныс и ме пытшкын содіс.
     Ӧта-мӧдсӧ йитӧ, гашкӧ, сӧмын сійӧ, мый некоднанныс эз кӧсйысьны юны тшай. Но век жӧ этша сёрни да, мӧдарӧ, варовлун бӧрас, матыстӧны ас дорас. Гашкӧ, асланыс неуна челядь этшнас...

пятница, 26 мая 2017 г.

Медводдза тшупӧд

     Талун Максим пиӧй вуджис олӧмас медводдза тшупӧд - помаліс начальнӧй школа. Велӧдчим ми Удораысь петӧм енбиа ань дорын. Надежда Валерьевна пуктіс став вынсӧ, мед быдтыны шань да вежӧра ныв-зонмӧс. Муӧдз копыр сылы таысь да кывбур 4-ӧд класс помалысьяс нимсянь:
***
Миянкӧд юкинныд вояс да часъяс,
Шогсинныд-радлінныд ӧтвылысь пыр.
Нюмъялігтырйи век пыринныд классӧ,
Дурӧмъяс вылӧ эн скӧралӧй дыр.

Тшӧктінныд ӧтсӧглас овны да вывны,
Сиинныд ёртасьны, мый кӧть эз ло.
Некор ог вунӧдӧй, зонъяс да нывъяс,
Тіянкӧд коллялӧм шуда нёль во.

пятница, 12 мая 2017 г.

Кывкудъяс воисны

     Радейта лыддьыны сӧмын кабала небӧгъяс. Кывкудъяс серти тадз жӧ. Зэв бур, мый электрон кывчукӧръяс ӧні позьӧ аддзыны ӧтуввезйысь, мытшӧгтӧг корсьны колана кыв - вуджӧдӧмъяс рочысь комиӧ либӧ мӧдарӧ. Но век жӧ кыскӧ небӧгыс. Ичӧтик кывкудйыс вексянь нин вӧлі, но сэні абу став кывйыс пыртӧма. А ыджыд-ыджыд "кирпичьястӧ" ас кадӧ эг вермы судзӧдны. Шыӧдчи ёртъяс дорӧ, гашкӧ, кодкӧ вермас отсыштны - аддзӧдны ме вылӧ "Коми-роч кывчукӧр" да "Русско-коми словарь". И мый? Аддзысисны ӧд бур йӧз! Козьналісны небӧгъяссӧ! АТТЬӦ!!! Нимкодяся ӧніӧдз. Инӧ, уджавны ковмас. Оз ӧд прӧста кутны куйлыны!